Wraz z nowym rokiem kalendarzowym dyrektorzy wszystkich szkół (zarówno publicznych, jak i niepublicznych) powinni być przygotowani do podejmowania istotnych decyzji. Nie chodzi tu o decyzje dotyczące sposobów restrukturyzowania obecnej substancji szkół i placówek oświatowych w celu osiągnięcia stanu docelowego, jaki jest opisany w nowych ustawach reformujących system oświatowy w naszym kraju. Co do zasady decyzje te są domeną organów prowadzących, a dyrektorzy szkół jedynie będą zobligowani do ich praktycznego wdrożenia w swoich jednostkach. Jednak istotą problemu jest to, aby przy tak licznych i daleko idących zmianach organizacyjnych nie zgubić zwykłego człowieka, jakim jest nauczyciel. A szkoła przecież nauczycielem stoi.
Kategoria: Artykuły
Zgodnie z brzmieniem nowego art. 6 a ust. 6 ustawy Karta Nauczyciela1 oceny pracy dyrektora szkoły2 dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę lub placówkę. Przy dokonywaniu oceny pracy dyrektora szkoły od dnia 1 stycznia 2017 r. stosuje się przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 grudnia 2016 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego (Dz.U. z 15 grudnia 2016 r., poz. 2035), które w sposób komplementarny regulują bardzo szczegółowo sposób dokonywania oceny pracy dyrektora szkoły lub innej osoby kierującej pracą szkoły lub placówki.
Zgodnie z § 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 14 kwietnia 1992 r. w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach określenie, kwalifikacji zawodowych nauczycieli religii należy do Konferencji Episkopatu Polski Kościoła Katolickiego oraz właściwych władz zwierzchnich kościołów lub innych związków wyznaniowych w porozumieniu z Ministrem Edukacji Narodowej. W odniesieniu do nauczania religii katolickiej porozumienie między Konferencją Episkopatu Polski a Ministrem Edukacji Narodowej w sprawie kwalifikacji wymaganych od nauczycieli religii Kościoła Katolickiego zostało niedawno znowelizowane.
Nowe ustawy reformujące system oświaty, które zostały właśnie uchwalone, wprowadzają szereg zmian także w kwestiach kadrowych dotyczących nauczycieli. W okresie wprowadzania reformy (docelowo do 31 sierpnia 2019 r.) wyłączone zostanie zastosowanie niektórych przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2016 r., poz. 1379 z późn. zm.). W miejsce tych wyłączonych przepisów wprowadzone zostały przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe (Dz. U. z dnia 11 stycznia 2017 r., poz. 60).
Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela1, nauczycielom pracującym w trudnych lub uciążliwych warunkach pracy przysługuje z tego tytułu dodatek za warunki pracy. Prawo do dodatku wynika z ustawy, a wykaz trudnych i uciążliwych warunków pracy stanowiący podstawę do przyznania z tego tytułu dodatku określony został w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2005 r. w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego (…)2. Ocena, czy warunki, w których pracuje nauczyciel, należy uznać za trudne i uciążliwe, nie należy do kompetencji ani dyrektora, ani nauczyciela. Zostały one jasno określone w rozporządzeniu.
W nawiązaniu do omówionego w poprzednim numerze przykładu orzecznictwa polskich sądów w sprawach o odszkodowanie za szkodę powstałą w szkole wskazać należy, iż nie wszystkie procesy sądowe kończy równie wyważone rozstrzygnięcie. Niekiedy rozstrzygnięcie sądu zaskakuje, zawsze jednak w toku instancyjnym istnieje możliwość odwołania się od zapadłego wyroku. Przed sądem drugiej instancji zaś rozstrzygnięcie może się okazać zgoła odmienne…
Z uwagi na rozmiar ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe (Dz. U. z dnia 11 stycznia 2017 r., poz. 60), w komentarzu zwracam uwagę na najważniejsze aspekty zmian dotyczących szkół publicznych prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego.
No i mamy jasność! W dniu 10 stycznia 2017 r. Prezydent RP po uprzednich konsultacjach ze środowiskiem nauczycielskim podpisał ustawę Prawo oświatowe, przegłosowaną w Sejmie i Senacie RP w grudniu 2016 r. Reforma oświaty w brzmieniu podpisanym przez Prezydenta RP niesie ze sobą transformację dotychczasowego systemu szkolnictwa.
Wdrażanie reformy oświaty od dnia 1 września 2017 r. wiąże się z koniecznością realizowania w niektórych szkołach i klasach od kolejnego roku szkolnego nowej podstawy programowej. MEN opracowało już dwa projekty przepisów wykonawczych będące na etapie konsultacji społecznych.
Wdrażanie reformy oświaty wiąże się z nowymi rozwiązaniami prawnymi dotyczącymi spraw kadrowych nauczycieli zatrudnionych w publicznych szkołach. Większość z nich będzie mogła być stosowana jeszcze w bieżącym roku szkolnym, ze skutkiem od dnia 1 września 2017 r.
W dniu 9 stycznia 2017 r. Pan Prezydent podpisał dwie ustawy reformujące system oświatowy w Polsce: ustawę z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe oraz ustawę z dnia 14 grudnia 2016 r. wprowadzającą przepisy ustawy Prawo oświatowe. Zatem zegar reformy zaczął praktycznie tykać! Oznacza to, że poza całym ogromem spraw, jakie trzeba uporządkować i załatwić w zasadzie w najbliższych dniach i tygodniach, musi zostać również uregulowana kwestia kadry kierowniczej szkół i placówek, które od dnia 1 września 2017 r. realnie rozpoczną swoją działalność – nowe życie w zmienionej zupełnie rzeczywistości.
Pod koniec minionego roku kalendarzowego dokonano istotnych zmian prawnych w obszarze oświaty. Zmiany te będą miały znaczący wpływ na realizację zadań oświatowych w różnych obszarach. Interesujące jest, jak wprowadzane zmiany systemowe będą wpływały między innymi na zasady pracy z uczniem o szczególnych potrzebach edukacyjnych.