Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pod paragrafem

16 maja 2018

NR 76 (Październik 2017)

Nowa formuła doradztwa zawodowego jako jeden z kierunków realizacji polityki oświatowej w roku szkolnym 2017/2018

0 64

Z dniem 1 września 2017 r. reforma systemu edukacji stała się faktem. Wdrażane dziś zmiany obejmują nie tylko kwestie ustroju szkolnego, są to także nowe rozwiązania w systemie szkolnictwa zawodowego, silnie powiązanego z rynkiem pracy, oraz wzmocnienie roli doradztwa zawodowego w procesie przygotowania wykwalifikowanych kadr pracowniczych. Kwestia obowiązków szkoły w przygotowaniu uczniów do wyboru zawodu i kierunku kształcenia jest dziś tak często podejmowana, ponieważ nie istnieją jeszcze wszystkie ustawowe rozwiązania w tym zakresie.

Organizacja szkolnych działań z zakresu doradztwa edukacyjno-zawodowego wynika wprost z ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r., poz. 59 z późn. zm.). Z jej zapisów wynika, że zajęcia z doradztwa zawodowego są jedną z form działalności dydaktyczno-wychowawczej szkoły (art. 109 ust. 1 pkt 7). Zajęcia mają być realizowane niezależnie od pomocy w wyborze kierunku kształcenia i zawodu udzielanej uczniom w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Zajęcia organizuje się dla uczniów klasy VII i VIII szkoły podstawowej, branżowej szkoły I stopnia, liceum ogólnokształcącego i technikum. Równocześnie ustawa zobowiązuje ministra do określenia w formie rozporządzenia treści programowych, warunków, sposobu realizacji i organizacji doradztwa edukacyjno-zawodowego oraz wymagań w zakresie przygotowania osób realizujących doradztwo zawodowe w szkołach (art. 47 ust. 1 pkt 3 lit. c i pkt 4). W art. 98 ust. 1 pkt 16 ustawy zapisano ponadto, że statut szkoły ma zawierać zapisy dotyczące organizacji wewnątrzszkolnego systemu doradztwa zawodowego.

Aktualnie realizowany jest przez ORE (placówka doskonalenia nauczycieli o zasięgu ogólnokrajowym prowadzona przez MEN) projekt „Efektywne doradztwo edukacyjno-zawodowe dla dzieci, młodzieży i dorosłych”. Ma on na celu stworzenie ram funkcjonowania doradztwa edukacyjno-zawodowego w systemie oświaty poprzez:

  • opracowanie programów realizacji doradztwa edukacyjno-zawodowego dla poszczególnych typów szkół,
  • przygotowanie wzorcowych rozwiązań organizacyjnych w zakresie funkcjonowania wewnątrzszkolnych systemów doradztwa.

Wypracowane rozwiązania będą podstawą ustawowych rozwiązań w zakresie doradztwa zawodowego, które zaczną obowiązywać od 1 września 2018 r. Minister Edukacji Narodowej ogłosił kierunki polityki oświatowej w roku szkolnym 2017/2018, wśród których znajduje się „wprowadzanie doradztwa zawodowego do szkół i placówek”. Ale czy rzeczywiście trzeba je do szkół wprowadzać?

Historia doradztwa zawodowego w Polsce

Poradnictwo zawodowe ma swoje miejsce w polskiej oświacie od dziesięcioleci i różne były jego losy. W powojennej Polsce system polskiego poradnictwa zawodowego nie rozwijał się. Istniało przekonanie, że podjęcie pracy jest obywatelskim obowiązkiem, a każdy młody człowiek nadaje się do każdej pracy. Rozwijające się w latach 50. XX wieku szkolnictwo zawodowe intensywnie kształciło wszystkich rozpoczynających naukę, bez względu na ich indywidualne uwarunkowania, zainteresowania i uzdolnienia. Uznawano, że każdego można uczynić dobrym fachowcem w dowolnym zawodzie. Funkcjonujące wtedy poradnictwo zawodowe musiało uwzględniać tzw. zawody deficytowe i branże strategiczne w skali kraju. Prowadzono działania, które miały charakter doboru, a nie wyboru zawodu dla potrzeb rynku pracy. Zmianę nastawienia wobec poradnictwa zawodowego można było zauważyć od 1957 r. Temat odbudowy poradnictwa zawodowego pojawia się na obradach Zjazdów Oświatowych w 1957 i 1959 r., podczas których postuluje się konieczność rozszerzania sieci istniejących poradni zawodowych, wprowadzania elementów poradnictwa do programów nauczania w zakładach kształcenia nauczycieli oraz uregulowania spraw poradnictwa odpowiednim aktem prawnym. Postulaty obydwu zjazdów zostały częściowo uwzględnione w wydanym w 1959 r. przez Ministerstwo Oświaty okólniku nr 43 na temat przygotowania młodzieży szkół podstawowych do wyboru zawodu. Czyż nie brzmią dziś znajomo zapisy mówiące o tym, że nauczyciele, a zwłaszcza wychowawca klasowy, powinni prowadzić stałą i systematyczną pracę nad kształtowaniem i rozwijaniem zainteresowań uczniów, kierować i...

To wydanie dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy