Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pod paragrafem

11 czerwca 2018

NR 69 (Styczeń 2017)

Do jakich szkół pójdą uczniowie od dnia 1 września 2017 r.?

0 201

Planowana reforma oświaty ma być stopniowo wdrażana już od nowego roku szkolnego. Będzie to pierwszy rocznik z funkcjonowaniem niektórych szkół ze zmienioną strukturą klas, szkół nowych typów. Rozpocznie się także wygaszanie dotychczasowych gimnazjów i zasadniczych szkół zawodowych.

Planowane terminy zmian

Według założeń MEN docelowo zmieniona struktura szkół dla młodzieży ma objąć:

  • 8-letnią szkołę podstawową,
  • 4-letnie liceum ogólnokształcące,
  • 5-letnie technikum, 
  • 3-letnią branżową szkołę I stopnia,
  • 3-letnią szkołę specjalną przysposabiającą do pracy,
  • 2-letnią branżową szkołę II stopnia.

Regulacje wprowadzające reformę oświaty mają zostać uchwalone i opublikowane w Dzienniku Ustaw w styczniu 2017 r. Większość z nich ma obowiązywać od nowego roku szkolnego, jednak niektóre − zwłaszcza dotyczące rekrutacji – mają wejść w życie w terminie 14 dni od ogłoszenia ustaw. Podstawę niniejszego opracowania stanowią teksty projektów dwóch ustaw: Prawa oświatowego (PO) oraz Przepisów wprowadzających ustawę Prawo oświatowe (PWuPO) w wersji przekazanej do Sejmu oraz podana w nich numeracja poszczególnych planowanych przepisów (//sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/PrzebiegProc.xsp?id=EC70C0FB7ECF751CC125806C005AA596, //sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/PrzebiegProc.xsp?id=F5AF44FD1DD0EFB8C125806C0059D269).

Szkoły podstawowe

Docelowo po reformie dzieci będą objęte obowiązkiem szkolnym od 7. roku życia do ukończenia VIII klasy publicznej lub niepublicznej szkoły podstawowej (art. 18 ust. 1 pkt 1, art. 35 PO). W VIII klasie, począwszy od roku szkolnego 2018/2019, będzie przeprowadzany obowiązkowy egzamin zewnętrzny – egzamin ósmoklasisty.

Ośmioklasowe szkoły rozpoczną działanie już w roku szkolnym 2017/2018, na skutek przekształcenia z mocy prawa dotychczasowych sześcioklasowych szkół (w tym filialnych), z nowymi programami nauczania dla klas VII−VIII (art. 119 ust. 1 PWuPO). 

Uczniowie uczęszczający w bieżącym roku szkolnym do VI klasy będą podlegali promocji do VII klasy. Jeśli dana samorządowa szkoła podstawowa w latach szkolnych 2017/2018 i 2018/2019 nie utworzy VII i VIII klasy lub w istniejących oddziałach nie będzie miała miejsc dla wszystkich uczniów z niższych roczników, organ prowadzący wskaże im inną szkołę obwodową, w której będą kontynuowali naukę (art. 207 ust. 2 i 5 PWuPO).

Po reformie dopuszczalne będzie funkcjonowanie szkół podstawowych obejmujących jedynie część klas − w przypadkach uzasadnionych miejscowymi warunkami (art. 95 ust. 2 PO). W szkołach podstawowych, z wyjątkiem artystycznych, będą mogły być tworzone oddziały międzynarodowe, jeżeli program nauczania ustalony przez zagraniczną instytucję edukacyjną, który ma być realizowany w tym oddziale, umożliwi uzyskanie przez uczniów wiadomości i umiejętności umożliwiających im przystąpienie do egzaminu ósmoklasisty (art. 21 PO). W klasach VII i VIII szkoły podstawowej, oprócz szkół artystycznych, możliwe będzie utworzenie oddziału dwujęzycznego (art. 25 PO).

Rady gmin i miast będą miały termin do dnia 30 listopada 2017 r. na podjęcie uchwał stwierdzających przekształcenie szkół podstawowych z sześcio- w ośmioklasowe. Uchwały będą stanowiły akty założycielskie samorządowych ośmioletnich szkół podstawowych. W drodze uchwały będzie również możliwe zwiększenie liczby klas tych szkół podstawowych, które dotychczas w strukturze organizacyjnej miały tylko część z 6 klas (art. 119 ust. 2 i 3 PWuPO).

Niesamorządowe organy prowadzące publiczne szkoły podstawowe będą mogły w terminie do dnia 31 stycznia 2017 r. poinformować gminę, która wydała zezwolenie na założenie szkoły, o zamiarze jej likwidacji z dniem 31 sierpnia 2018 r. W przypadku kontynuacji działalności szkoła przekształci się w ośmioklasową, zaś organ prowadzący będzie zobowiązany do przedłożenia do 30 czerwca 2017 r. imiennego wykazu nauczycieli przewidzianych do zatrudnienia w publicznej ośmioletniej szkole podstawowej wraz z informacją o kwalifikacjach, projektu aktu założycielskiego publicznej ośmioletniej szkoły podstawowej oraz projektu statutu tej szkoły, dostosowanych do przepisów PO, oraz zobowiązania do zapewnienia warunków działania szkoły publicznej i przestrzegania przepisów dotyczących szkół publicznych. 

Rady gmin i miast będą miały termin do dnia 30 listopada 2017 r. na podjęcie uchwał stwierdzających przekształcenie szkół podstawowych z sześcio- w ośmioklasowe. 

Zaniechanie przedłożenia wymaganych dokumentów również będzie skutkowało likwidacją szkoły z końcem roku szkolnego 2017/2018 (art. 122 PWuPO).

Analogiczne dokumenty (oprócz aktu założycielskiego, za to z dodatkowymi informacjami o warunkach lokalowych i nauki) będzie zobowiązana złożyć do dnia 30 czerwca 2017 r. każda osoba prowadząca niepubliczną 6-letnią szkołę podstawową, wraz w wnioskiem o dokonanie zmiany wpisu do gminnej ewidencji, gdyż w przeciwnym razie ulegnie likwidacji z dniem 31 sierpnia 2018 r. oraz zostanie z tej ewidencji wykreślona (art. 127 PWuPO).

Gimnazja i ich przekształcenia

W latach szkolnych 2017/2018 i 2018/2019 obowiązek szkolny będzie spełniany przez uczęszczanie do szkoły podstawowej i gimnazjum – publicznych albo niepublicznych. Od dnia 1 września nie będą funkcjonowały pierwsze klasy gimnazjum, a w kolejnych latach nie będą działały kolejne roczniki (art. 129 ust. 1 PWuPO). Uczniowie, którzy w bieżącym roku szkolnym rozpoczęli naukę w gimnazjum, będą podlegali promocji do II klasy działającej w roku 2017/2018 oraz następnie do III klasy funkcjonującej w roku szkolnym 2018/2019. Będzie to ostatni rok szkolny istnienia gimnazjów w strukturze szkolnictwa. Jeżeli natomiast w okresie przejściowym uczniowie gimnazjum nie otrzymają promocji, projektowany art. 130 PWuPO przewiduje kontynuację nauki w nowej szkole podstawowej: uczeń klasy I gimnazjum, który w roku szkolnym 2016/2017 nie otrzyma promocji do klasy II, z dniem 1 września 2017 r. stanie się uczniem klasy VII szkoły podstawowej; uczeń klasy II gimnazjum, który w roku szkolnym 2017/2018 nie otrzyma promocji do klasy III, z dniem 1 września 2018 r. stanie się uczniem klasy VIII szkoły podstawowej; uczeń klasy III gimnazjum, który w roku szkolnym 2018/2019 nie ukończy tej szkoły, z dniem 1 września 2019 r. stanie się uczniem klasy VIII szkoły podstawowej.

Wygaszanie gimnazjów będzie dopuszczalne w różnych formach (art. 131 PWuPO), przez:

  • przekształcenie dotychczasowego gimnazjum w ośmioletnią szkołę podstawową,
  • włączenie gimnazjum do ośmioletniej szkoły podstawowej,
  • przekształcenie gimnazjum w liceum ogólnokształcące albo technikum,
  • włączenie gimnazjum do liceum ogólnokształcącego albo technikum, 
  • przekształcenie dotychczasowego gimnazjum w branżową szkołę I stopnia lub włączenie gimnazjum do branżowej szkoły I stopnia.

O sposobie i terminie przekształcenia lub włączenia gimnazjum do innej szkoły (z dniem 1 września 2017 r., 2018 r. lub 2019 r.) zdecyduje każdy organ prowadzący publiczne lub niepubliczne gimnazjum. W przypadku przekształceń dotyczących szkół samorządowych prowadzonych przez różne organy konieczne będzie zawarcie porozumień między organami
Dokonanie przekształcenia będzie zbędne w odniesieniu do obecnie istniejących samorządowych zespołów szkół, w których skład wchodzi jedynie dotychczasowa sześcioletnia szkoła podstawowa i dotychczasowe gimnazjum. Taki zespół z dniem 1 września 2017 r. stanie się z mocy prawa ośmioletnią szkołą podstawową, co rada gminy lub miasta powinna potwierdzić uchwałą podjętą do 30 listopada 2017 r. (art. 193 PWuPO). W roku szkolnym odpowiednio 2017/2018 i 2018/2019 w przekształconej szkole podstawowej prowadzone będą także klasy dotychczasowego gimnazjum, aż do czasu wygaszenia kształcenia. Uczniowie otrzymają świadectwa ustalone dla dotychczasowych gimnazjów, opatrzone pieczęcią gimnazjum.

Przekształceniom publicznych gimnazjów może towarzyszyć zmiana sieci publicznych szkół. Projekty

O sposobie i terminie przekształcenia lub włączenia gimnazjum do innej szkoły (z dniem 1 września 2017 r., 2018 r. lub 2019 r.) zdecyduje każdy organ prowadzący publiczne lub niepubliczne gimnazjum. W przypadku przekształceń dotyczących szkół samorządowych prowadzonych przez różne organy konieczne będzie zawarcie porozumień między organami.

uchwał rad gmin lub miast będą musiały uzyskać pozytywną opinię kuratora oświaty, co najmniej warunkową – wskazującą zmiany konieczne do wprowadzenia w uchwale w sprawie dostosowania sieci szkół do nowego ustroju szkolnego. Projekty uchwał będą również opiniowane przez organizacje związkowe, w terminie 21 dni. Uchwały będą musiały zostać podjęte do dnia 31 marca 2017 r., na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. Wojewoda będzie je nadzorował pod kątem zgodności z prawem (art. 208–212 PWuPO).

Liceum i technikum

Na rok szkolny 2017/2018 nie są planowane żadne zmiany, jeśli chodzi o strukturę liceum i technikum, które będą w przyszłości określane mianem szkół ponadpodstawowych, zamiast ponadgimnazjalnych. Dotychczasowe trzyletnie liceum ogólnokształcące dopiero z dniem 1 września 2019 r. stanie się czteroletnim liceum ogólnokształcącym, zaś w tym samym terminie dotychczasowe czteroletnie technikum zmieni się w szkołę pięcioletnią. Absolwent technikum będzie mógł uzyskać świadectwo dojrzałości po zdaniu egzaminu maturalnego oraz uzyskać dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe po zdaniu egzaminów potwierdzających kwalifikacje w danym zawodzie.

Na analogicznych zasadach jak w przypadku gimnazjów organy prowadzące samorządowe licea, technika i nowe szkoły branżowe będą mogły podjąć uchwały w sprawie dostosowania sieci szkół ponadgimnazjalnych i specjalnych oraz ustalenia sieci szkół ponadpodstawowych na okres od dnia 1 września 2017 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. (art. 215–219 PWuPO).

Szkoły branżowe zamiast zawodowych

MEN planuje wprowadzenie dwóch poziomów wykształcenia: zasadniczego branżowego oraz średniego branżowego.

Już z dniem 1 września 2017 r. ma następować stopniowe przekształcanie dotychczasowej trzyletniej zasadniczej szkoły zawodowej w trzyletnie branżowe szkoły I stopnia, których absolwenci będą mieli możliwość wyboru, czy podejmą pracę w zawodzie, czy będą się dalej kształcić w branżowej szkole II stopnia. 

W roku szkolnym 2017/2018 nastąpi likwidacja I klasy ZSZ (nie będzie prowadzona rekrutacja), a w następnych latach przestaną stopniowo funkcjonować kolejne klasy. W okresie przejściowym (lata szkolne 2017/2018 i 2018/2019) branżowe szkoły I stopnia będą prowadziły klasy dotychczasowej trzyletniej zasadniczej szkoły zawodowej (odpowiednio klasy II i III). Do klas tych będą miały zastosowanie przepisy dotyczące dotychczasowych zasadniczych szkół zawodowych, a uczniowie tych klas otrzymają świadectwa i dyplomy ustalone dla dotychczasowej zasadniczej szkoły zawodowej (art. 165–166 PWuPO).

Od roku szkolnego 2017/2018 będzie natomiast prowadzona rekrutacja kandydatów do klasy pierwszej branżowej szkoły I stopnia, która w dwóch pierwszych latach obejmie absolwentów wygaszanych gimnazjów. W roku szkolnym 2017/2018 kształcenie w branżowej szkole I stopnia będzie odbywało się w zawodach ustalonych dla przekształcanej zasadniczej szkoły zawodowej (art. 167 PWuPO).

Uczniowie dotychczasowej zasadniczej szkoły zawodowej, którzy nie uzyskają promocji do klasy programowo wyższej, będą kontynuowali naukę w szkole branżowej I stopnia: uczeń klasy I ZSZ, który w roku szkolnym 20...

To wydanie dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy