Dołącz do czytelników
Brak wyników

Dyrektor i finanse

12 czerwca 2018

NR 68 (Grudzień 2016)

Od 1 stycznia 2017 r. umowa-zlecenie ze stawką godzinową 12 zł brutto

0 242

Ustawą z dnia 22 lipca 2016 r. o zmianie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę oraz niektórych innych ustaw wprowadzono rewolucyjne wręcz przepisy w zakresie powierzania wykonywania usług na podstawie umowy-zlecenia bądź umowy o świadczenie usług. Chodzi o ustanowienie i wprowadzenie do obrotu prawnego pojęcia minimalnej stawki godzinowej.

Z dniem 1 stycznia 2017 r. wejdą w życie przepisy wprowadzające minimalną stawkę godzinową wynagrodzenia dla umów cywilnoprawnych, tj. dla umów-zleceń (regulowanych w treści art. 734 i nast. Kodeksu cywilnego) oraz dla umów o świadczenie usług (regulowanych w art. 750 Kodeksu cywilnego). Intencją ustawodawcy, który uchwalił nowelizację ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, jest przede wszystkim ograniczenie zjawiska polegającego na tym, że osoba zatrudniona na podstawie umowy cywilnoprawnej otrzymuje wynagrodzenie znacznie niższe od minimalnego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi zatrudnionemu w pełnym wymiarze czasu pracy. Rewolucyjność przepisów polega na tym, że owa nowelizacja stanowi znaczną ingerencję w dotychczasowe regulacje z tego zakresu.

Podmioty objęte prawną ochroną w zakresie minimalnego wynagrodzenia

Należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 10 § 2 Kodeksu pracy to „państwo określa minimalną wysokość wynagrodzenia za pracę”. Obowiązek ten wypełnia w drodze przepisów zawartych w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę reguluje obecnie zasady ustalania minimalnego wynagrodzenia jedynie w odniesieniu do osób zatrudnionych w ramach stosunku pracy 
(tj. posiadających status pracownika w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy). Wysokość minimalnego wynagrodzenia jest ustalana w stawce miesięcznej i w bieżącym roku kalendarzowym wynosi 1850 zł brutto. Przedmiotowa nowelizacja spowodowała rozszerzenie kręgu osób, do których będzie miała zastosowanie − chodzi tutaj o zleceniobiorców i świadczeniobiorców. Rozszerzenie kręgu osób, które mają być objęte prawną ochroną w zakresie minimalnego wynagrodzenia, wydaje się uzasadnione. Nowe regulacje dotyczą osób fizycznych, samozatrudniających się i niezatrudniających pracowników lub niezawierających umów ze zleceniobiorcami oraz osób fizycznych niewykonujących działalności gospodarczej, które będą wykonywały zlecenie bądź świadczyły usługi na podstawie umów, o których mowa w art. 734 i 750 Kodeksu cywilnego. 

Kwota minimalnego wynagrodzenia

Jak już wspomniano, od dnia 1 stycznia 2017 r. zakres stosowania przedmiotowej ustawy zostanie rozszerzony o osoby wykonujące pracę na podstawie umów-zleceń oraz umów o świadczenie usług. Znowelizowane przepisy przewidują, że w przypadku tego rodzaju umów wynagrodzenie powinno być ustalone w umowie w taki sposób, aby jego wysokość za każdą godzinę wykonania zlecenia lub świadczenia usług nie była niższa niż wysokość minimalnej stawki godzinowej wynikającej z ustawy. Przy obecnej wysokości wynagrodzenia za pracę minimalna stawka godzinowa wynosiłaby 12 zł brutto. 

Jak już wspomniano, od dnia 1 stycznia 2017 r. zakres stosowania przedmiotowej ustawy zostanie rozszerzony o osoby wykonujące pracę na podstawie umów-zleceń oraz umów o świadczenie usług. Znowelizowane przepisy przewidują, że w przypadku tego rodzaju umów wynagrodzenie powinno być ustalone w umowie w taki sposób, aby jego wysokość za każdą godzinę wykonania zlecenia lub świadczenia usług nie była niższa niż wysokość minimalnej stawki godzinowej wynikającej z ustawy. Przy obecnej wysokości wynagrodzenia za pracę minimalna stawka godzinowa wynosiłaby 12 zł brutto. 

Przepisy ustawy przewidują również, że wysokość stawki godzinowej będzie ulegała corocznej waloryzacji o wskaźnik wynikający z podzielenia wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonej na rok następny przez wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującą w danym roku kalendarzowym.

 I tutaj sytuacja wymaga pewnego wyjaśnienia. Mianowicie, zmiana przepisów doprowadziła do potocznego rozumienia pojęcia minimalnej stawki godzinowej, tj. „12 zł za godzinę”, podczas gdy wysokość minimalnej stawki godzinowej w 2017 r. ustala się w kwocie wynikającej ze zwaloryzowania kwoty 12 zł o wskaźnik wynikający z podzielenia wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonej na rok 2017 przez wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującą w roku 2016. Końcowy wynik obliczeń zaokrągla się do pełnych dziesiątek groszy w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 5 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 5 i więcej groszy podwyższa się do pełnych dziesiątek. Stosując powyższy mechanizm działania polegający na waloryzacji stawki, można obliczyć, że jej wysokość w 2017 r. wyniesie 13 zł brutto. Jest już w tej kwestii wydane Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 21 września 2016 r. w sprawie wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2017 r., w którym podaje się, iż od dnia 1 stycznia 2017 r. wyniesie ona 13 zł brutto.

Godzi się podnieść, że w sytuacji gdy wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie nie będzie zapewniać przyjmującemu zlecenie lub świadczącemu usługi otrzymania za każdą godzinę pracy wynagrodzenia w wysokości co najmniej minimalnej stawki godzinowej wynikającej z ustawy, będzie mu przysługiwało wynagrodzenie w wysokości obliczonej z uwzględnieniem minimalnej stawki godzinowej wynikającej z ustawy.

Przykład: Strony zawarły umowę-zlecenie na okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 stycznia 2017 r. W umowie określiły wynagrodzenie na poziomie 2000 zł brutto. Zleceniobiorca wykonał umówioną pracę przez 170 godzin (na podstawie prowadzonej ewidencji).
W związku z powyższym jego stawka godzinowa wyniosła 11,76 zł (2000 zł: 170 godz.). Zleceniobiorca uzyskuje prawo do otrzymania wyrównania wynagrodzenia za każdą godzinę w wysokości 1,24 zł 
(13 zł–11,76 zł).

Trzeba też wskazać na fakt, iż ustawa wprowadza szereg szczególnych regulacji mających na celu prawną ochronę minimalnego wynagrodzenia. Po pierwsze, przepisy ustawy przewidują zakaz zrzeczenia się wynagrodzenia oraz możliwości przeniesienia go na inną osobę, po drugie − konieczność wynagradzania w formie pieniężnej, następnie − w stosunku do umów zawartych na okres dłuższy niż 1 miesiąc − nakaz wypłaty wynagrodzenia co najmniej raz w miesiącu. 

Istotne jest również, że dodatek do wynagrodzenia za pracę w porze nocnej nie będzie uwzględniany przy obliczaniu minimalnego wynagrodzenia za pracę dla osób zatrudnionych na etacie. Obecnie dodatek ten jest brany pod uwagę przy obliczaniu tego wynagrodzenia. Duża grupa pracowników zarabiających na poziomie minimalnego wynagrodzenia za pracę czuła się pokrzywdzona faktem, gdy pracodawca „wliczał” do ich pensji minimalnej ów dodatek. Niewątpliwie zachowanie pracodawcy było zgodne z prawem, ale czy etyczne? 

Analizując kwestię prawnej ochrony minimalnego wynagrodzenia za pracę, trzeba podkreślić, że naruszenie przepisów dotyczących minimalnej stawki godzinowej, polegające na wypłacaniu przyjmującemu zlecenie bądź świadczącemu usługi wynagrodzenia za każdą godzinę realizacji zadania w kwocie niższej niż wynikająca z tej ustawy, będzie podlegać karze grzywny od 1000 zł do 30 000 zł.

Ewidencja godzin

...

To wydanie dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Monitor Dyrektora Szkoły"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy