Dołącz do czytelników
Brak wyników

Pod paragrafem , Otwarty dostęp

19 października 2020

NR 105 (Październik 2020)

Co to jest nauczanie domowe i czy może zastąpić naukę w szkole?

96

W obliczu nowego roku szkolnego 2020/2021, roku trudnego i specyficznego już na starcie, wielu rodziców zastanawia się nad tym, czy ich dzieci są w szkole bezpieczne i czy obawa przed zachorowaniem uzasadnia nieposłanie dziecka do szkoły. Otóż – nie uzasadnia. Nauka jest obowiązkowa, a za realizację obowiązku szkolnego i nauki odpowiedzialni są rodzice lub opiekunowie prawni dziecka. Jeżeli z niego się nie wywiązują, grozi im nałożenie grzywny. Przepisy ustawy Prawo oświatowe1 dają jednak możliwość skorzystania z tzw. nauczania domowego. 

POLECAMY

W myśl zasady, że każdy rodzic ma prawo do decydowania o formie edukacji swoich dzieci, ci rodzice lub opiekunowie prawni, którzy dysponują odpowiednią ilością czasu i samozaparcia, mogą zdecydować się na samodzielne uczenie swoich pociech.

Nie jest to rozwiązanie idealne, ale w obecnej sytuacji wielu rodziców bierze pod uwagę taką alternatywę.

Obowiązek przedszkolny, szkolny i nauki

Trzeba zacząć od tego, że art. 35 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe stanowi, że nauka jest obowiązkowa do ukończenia przez dziecko 18. roku życia. 

Zgodnie z art. 31 ust. 4 i 5 ww. ustawy dziecko w wieku 6 lat jest zobowiązane odbyć roczne przygotowanie przedszkolne w przedszkolu, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej lub w innej formie wychowania przedszkolnego. Jest to tzw. obowiązek przedszkolny, który rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 6 lat.

Wyjątkiem jest sytuacja wskazana w art. 31 ust. 2 ustawy – dziecko posiadające orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego może być objęte wychowaniem przedszkolnym w wieku powyżej 7 lat, nie dłużej jednak niż do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 9 lat. Obowiązek odbycia wychowania przedszkolnego dzieci z orzeczeniem rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego poprzedzającego rok szkolny, w którym dziecko rozpocznie spełnianie obowiązku szkolnego. Z kolei ich obowiązek szkolny odracza się. 

Obowiązek szkolny dziecka zdrowego rozpoczyna się z początkiem roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 7 lat i trwa do ukończenia szkoły podstawowej, nie dłużej jednak niż do ukończenia 18. roku życia. Dziecko może iść do szkoły również w wieku 6 lat, ale jest to zależne od woli jego rodziców lub opiekunów prawnych.

Obowiązek szkolny jest spełniany, jeżeli dziecko uczęszcza do szkoły podstawowej publicznej albo niepublicznej. O tym, do jakiej szkoły będzie chodziło dziecko, również decydują rodzice lub opiekunowie prawni.

O ile rodzice lub opiekunowie prawni mają prawo wyboru szkoły i podejmowania decyzji o tym, w jakim wieku dziecko zacznie realizować obowiązek szkolny, to nie mogą samodzielnie zdecydować o tym, że 
np. będą swojego syna czy córkę uczyć samodzielnie w domu. Artykuł 40 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe konstytuuje obowiązek każdego rodzica lub opiekuna prawnego polegający na:

  • dopełnieniu czynności związanych ze zgłoszeniem dziecka do szkoły,
  • zapewnieniu regularnego uczęszczania na zajęcia szkolne,
  • zapewnieniu dziecku warunków umożliwiających przygotowanie się do zajęć.

Natomiast zgodnie z art. 36 ust. 9 ustawy Prawo oświatowe po ukończeniu szkoły podstawowej dziecko do 18. roku życia podlega obowiązkowi nauki, który spełnia się przez:

  • uczęszczanie do publicznej lub niepublicznej szkoły ponadpodstawowej,
  • realizowanie, zgodnie z odrębnymi przepisami, przygotowania zawodowego u pracodawcy,
  • uczęszczanie do szkoły wyższej lub na kwalifikacyjne kursy zawodowe (art. 36 ust. 12 ustawy Prawo oświatowe).

Bardzo ważne jest to, że zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe niespełnianie obowiązku wychowania przedszkolnego, obowiązku szkolnego lub obowiązku nauki podlega egzekucji w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Uprawniony organ może nałożyć na rodziców lub opiekunów prawnych dziecka, które nie realizuje tego obowiązku, grzywnę w celu przymuszenia, której celem jest wyegzekwowanie rodzicielskiego obowiązku zapewnienia regularnego uczęszczania dziecka na zajęcia.

Kto może pobierać naukę w domu

Jedną z form realizacji obowiązku rocznego przygotowania przedszkolnego oraz obowiązku szkolnego i nauki jest tzw. nauczanie domowe. W skrócie polega to na tym, że na podstawie wniosku rodzica i decyzji dyrektora szkoły dziecko uczone jest w domu przez opiekunów.

Zagadnienie realizacji obowiązków, o których mowa powyżej, poza szkołą lub przedszkolem uregulowane zostało w art. 37 ustawy Prawo oświatowe. Zgodnie z tym przepisem dyrektor szkoły lub przedszkola, do których dziecko zostało przyjęte, może zezwolić na spełnianie obowiązku przedszkolnego, szkolnego lub nauki poza budynkiem szkolnym. Żeby takie zezwolenie było prawidłowo wydane, potrzebne są dwa ważne dokumenty:

  • wniosek rodziców lub opiekunów prawnych, zezwolenie dyrektora szkoły lub przedszkola wydane w formie decyzji administracyjnej.

Ważne!

Obowiązek przedszkolny, szkolny i nauki można realizować zarówno w placówce publicznej, jak i niepublicznej. Ustawa nie wprowadza w tej materii wyłączeń.

Wniosek
Jeżeli chodzi o wniosek o nauczanie domowe, to składając komplet dokumentów do dyrektora szkoły, rodzice lub opiekunowie prawni dziecka muszą pamiętać o dołączeniu następujących dokumentów:

  • opinii publicznej poradni psychologiczno-pedagogiczn...

Dalsza część jest dostępna dla użytkowników z wykupionym planem

Przypisy